Ćwiczenie_pozycje wyjściowe

Poniżej przedstawiamy jedno z trudniejszych ćwiczeń (zaczerpnięte z polskiego podręcznika), w którym sami uczestniczyliśmy. Nie udało nam się go przeprowadzić więcej niż kilka razy. Wymaga ono ogromnego zaufania oraz otwartości na innych uczestników i uczestniczki w grupie szkoleniowej oraz sporych umiejętności trenerskich. Póki co zachęcamy do samodzielnego sprawdzenia się, do próby zrobienia eksperymentu na samych sobie i próby wyobrażenia sobie, co by było, gdybyście musieli wykonać poniższe ćwiczenie na forum.

 

Ćwiczenie: Pozycje wyjściowe

Cele:

— analiza zagadnienia równych szans,

— zwrócenie uwagi na czynniki utrudniające osiągnięcie sukcesu życiowego,

— uświadomienie istnienia wielu czynników niezależnych od jednostki, a decydujących o jej pozycji i sukcesie życiowym.

Czas: 40–60 minut

Materiały: tabela z listą cech

Miejsce: duża sala lub zajęcia na zewnątrz budynku

Metody: drama — zajmowanie pozycji

 

Poproś uczestników/uczestniczki, aby stanęli obok siebie w jednej linii i chwycili się za ręce. Następnie powiedz, że za chwilę będziesz wyczytywać różne kategorie wyodrębnione ze względu na posiadanie określonej cechy i poprosisz uczestniczki/uczestników o wykonanie kroku do przodu lub do tyłu, zgodnie z twoimi instrukcjami. Uczestnicy powinni zrobić wszystko, aby nie przerwać łańcucha rąk. Wyraźnie zaznacz, że uczestnicy mogą sami zdecydować o pozostaniu w miejscu, bez wykonywania kroku do przodu czy do tyłu, jeśli wymieniane przez ciebie kategorie są dla nich samych zbyt trudne emocjonalnie lub gdy nie chcą ujawnić pewnych faktów. W niektórych przypadkach powinieneś nawet zrezygnować z danych kategorii, ponieważ mogą być one zbyt obciążające emocjonalnie dla uczestników. Na przykład mówienie o orientacji seksualnej w pewnych grupach może być tematem tabu. Pytania o przemoc w rodzinie lub uzależnienia mogą zdenerwować uczestników i doprowadzić do napiętej emocjonalnie sytuacji.

 

Rozpocznij odczytywanie kategorii:

 

Pochodzenie, cechy osobiste (krok do przodu/do tyłu)                                                                      

Jesteś mężczyzną (krok do przodu)

Jesteś kobietą (krok do tyłu)

Urodziłeś/urodziłaś się w Polsce (krok do przodu)

Twoi dziadkowie urodzili się w Polsce (krok do przodu)

Twoim pierwszym językiem jest język polski (krok do przodu)

Twoim pierwszym językiem nie jest język europejski (krok do tyłu)

Pochodzisz ze wsi (krok do tyłu)

Pochodzisz z dużego miasta (krok do przodu)

 

Rodzina

W twojej rodzinie było więcej niż troje dzieci (krok do tyłu)

W twoim domu zawsze było wiele książek (krok do przodu)

Przynajmniej jedno z twoich rodziców ukończyło szkołę średnią (krok do przodu)

Przynajmniej jedno z twoich rodziców ukończyło studia (krok do przodu)

Jesteś chrześcijaninem/chrześcijanką (krok do przodu)

Jesteś Żydem/Żydówką (krok do tyłu)

Jesteś ateistą/ateistką (krok do tyłu)

Twoi rodzice są rozwiedzeni (krok do tyłu)

W twojej rodzinie występowały problemy z alkoholem i/lub narkotykami (krok do tyłu)

W rodzinie był przypadek samobójstwa (krok do tyłu)

W rodzinie występowała przemoc (krok do tyłu)

 

Sytuacja obecna

Jesteś zamężna/żonaty do przodu

Jesteś rozwiedziony/a (krok do tyłu)

Nie masz stałego partnera/partnerki (krok do tyłu)

Masz dzieci (krok do tyłu)

Jesteś osobą heteroseksualną (krok do przodu)

Jesteś osobą homoseksualną (krok do tyłu)

Jesteś osobą niepełnosprawną/chorujesz na jakąś przewlekłą chorobę (krok do tyłu)

Masz problemy z alkoholem i/lub narkotykami (krok do tyłu)

Jesteś lub przynajmniej raz byłeś bezrobotny/a (krok do tyłu)

 

Wykształcenie

Ukończyłeś/ukończyłaś szkołę średnią (krok do przodu)

Ukończyłeś/ukończyłaś uczelnię wyższą (krok do przodu)

Znasz język obcy (krok do przodu)

Znasz więcej niż jeden język obcy (krok do przodu)

Byłeś/byłaś przewodniczącym/przewodniczącą samorządu uczniowskiego w swojej klasie/szkole (krok do przodu)

 

W rezultacie uczestnicy będą stali w różnych miejscach, a w wielu miejscach łańcuch rąk może zostać przerwany. Poproś uczestników, aby teraz dokładnie się rozejrzeli — kto stoi z przodu, a kto został z tyłu.

 

Wariantowo:

Powiedz uczestnikom, że policzysz do trzech. W momencie zakończenia liczenia, uczestnicy muszą pobiec do ściany znajdującej się przed nimi. Stanie się jasne, że ci, którzy byli na przedzie, dobiegną do ściany szybciej niż ci, którzy byli w tyle. Wyraźnie zaznacz, że trudniej jest dobiec do ściany, tym osobom, które znajdowały się w tyle, ale nie jest to niemożliwe.

 

Omówienie ćwiczenia i ewaluacja:

Proponowane pytania:

— Jak się czują się ci, którzy stają na przedzie grupy, a jak ci, którzy pozostają w tyle?

— Jak się poczuliście, gdy niemożliwe stało się trzymanie za rękę osób, które stały obok was?

— Czy ktoś dowiedział się czegoś nowego o sobie samym?

— Co było najtrudniejsze w tym ćwiczeniu?

— Z jakimi cechami kojarzą się wam kategorie, które zostały odczytane?

— Czy cechy te mają jakieś odniesienie do rzeczywistości? Czy są z życia wzięte?

— Czy uważacie, że zawsze prosiłem/am was o wykonanie właściwego ruchu (do przodu, do

tyłu)?

— Co wpływa na to, że niektórzy ludzie mają lepszy „start” w życiu?

— Co to jest dyskryminacja strukturalna? Jak się przejawia w życiu?

 

WAŻNE

Jest to bardzo trudne ćwiczenie — nie ze wszystkimi grupami można je wykonać, wymaga bowiem zbudowania atmosfery zaufania i utrzymania dyscypliny w grupie. Wiele poruszanych w nim kwestii dotyczy sfery prywatności i intymności, może wywoływać silne emocje. Trener/ka przed realizacją tego ćwiczenia powinien dokonać diagnozy grupy i pod jej kątem wybrać kategorie zawarte w tabeli. Podczas zajęć powinien być bardzo ostrożny i uważnie obserwować, co dzieje się w grupie. Realizacja tego scenariusza wymaga nie tylko gotowości i motywacji ze strony trenera, ale również konkretnych kompetencji psychologicznych, szczególnie umiejętności radzenia sobie w sytuacjach trudnych emocjonalnie. Wskazane jest, aby trener zanim będzie prowadził to ćwiczenie z innymi, sam wziął udział w takim doświadczeniu.

 

źródło: Antydyskryminacja. Pakiet edukacyjny, Warszawa 2005.

Reklamy

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s